Ongewenste gasten

  • Teken
  • Vlooien
  • Wormen
  • Bestrijding

Teken

Hoe herken ik een teek?

Teken kunnen van een halve millimeter tot een aantal millimeter groot zijn, een volwassen teek wordt zelden groter dan één centimeter. Het is een spinachtige parasiet met weerhaken waar hij zich stevig mee kan vastbijten in de gastheer.

Hoeveel en hoe vaak uw hond, kat of konijn last heeft van teken is afhankelijk van het seizoen, de regio waar u woont en waar u met uw dieren komt. Wandelt u vaak in het bos met uw hond, dan zal deze sneller last hebben van teken dan een kat of konijn dat binnen in huis wordt gehouden.

 
Nymphen & Vastgezogen teek

Een jonge teek die net uit het ei komt wordt een larve genoemd en gaat zo snel mogelijk opzoek naar een gastheer om zich te kunnen voeden. Meestal zijn dit kleine dieren zoals een muis of konijn. Na een bloedmaaltijd zal de teek vervellen en een nimf worden, ook in dit stadium zal de nimf zich voeden met bloed en vervellen in een volwassen teek. De gehele cyclus duurt ongeveer drie á vier jaar.

Wat zijn de gevaren van de teek?

Er zijn verschillende soorten bacteriën die de teek bij zich kan dragen. In Nederland is gemiddeld is één op de vijf teken besmet met de bacterie Borrelia burgdorferi die de ziekte van Lyme veroorzaakt. Een teek kan worden geïnfecteerd door zich te voeden van een dier die deze bacterie bij zich draagt. In een hert, zwijn en ree kan deze bacterie zich vermeerderen zonder de gastheer ziek te maken.

Een volwassen teek heeft ongeveer 24 uur nodig voordat deze zich met de mond vast bijt en een plakkerige vloeistof doet afscheiden. Zo blijft hij beter aan de gastheer hangen en verspreid hij eventuele bacteriën. Na het vastbijten begint de teek bloed te zuigen. Het is daarom het beste een teek z.s.m. te verwijderen om de kans op besmetting te verkleinen.

Bij dieren is het helaas lastiger om te zien of deze besmet is met de ziekte van Lyme. Daarom kunt u het beste op de volgende symptomen letten die meestal binnen een paar dagen zichtbaar worden.

Symptomen:

  • Gewrichtsontstekingen
  • Plotselinge kreupelheid
  • Pijn aan gewrichten
  • Koorts
  • Vermindering/verlies van eetlust
  • Opgezette lymfeklieren
  • Sloomheid

Sinds een aantal jaren zijn twee andere bacteriën ook in Nederland te vinden die via de teek worden overgebracht. Hierbij gaat het om Babesiose en Ehrlichiose. Symptomen van deze bacterie laten zich pas later zien en zijn ook anders en ernstiger van aard dan Lyme.

Hoe verwijder ik een teek?

Als eerste is het goed om aan te geven dat het verwijderen van een teek nooit met alcohol of via het branden d.m.v. een aangestoken lucifer. De teek zal dan braken waardoor juist de bacteriën in het lichaam van uw huisdier terecht komen.

Het beste verwijderd u de teek met een speciale teken pincet. Ook bij een gewone pincet is de kans groot dat u de teek niet helemaal goed krijgt vastgepakt.

Teek verwijderen:

  • U pakt de teek met de pincet zo dicht mogelijk op de huid van uw hond, zo voorkomt u dat de kop blijft zitten.
  • Dan draait u met de pincet totdat de teek loskomt (linksom of rechtsom maakt niet uit).
  • Controleert u voordat u de teek weggooit (bv. in de gootsteen) of u de kop ook heeft verwijderd.
  • Indien de kop toch is blijven zitten, zal deze eruit moeten zweren net als een diepe splinter. Vaak ontstaat er een bult op de plaats waar een teek heeft gezeten. In dit geval adviseren wij om naar de praktijk te komen om uw huisdier na te laten kijken. Behandeling is meestal noodzakelijk.

Wist u dat u uw hond kunt laten vaccineren tegen de ziekte van Lyme?

Neem contact op met de praktijk voor meer informatie. 046 ‑ 45 124 17

Vlooien

Hoe herken ik een vlo?

Dagelijks krijgen wij als dierenarts vragen over vlooien, en vooral over de bestrijding er van. Een vlooienplaag is natuurlijk bij niemand welkom.
Vlooien zijn kleine bloedzuigende parasieten die voor veel overlast zorgen bij onze huisdieren. Maar niet alleen honden en katten zijn er gevoelig voor. Ook de mens, het konijn en de fret kunnen het slachtoffer worden van de vlo.

Soorten vlooien

Bij onze huisdieren komen twee soorten vlooien voor: de hondenvlo (Ctenocefalides Canis) en de kattenvlo (Ctenocefalides Felis). Vreemd genoeg is de kattenvlo ook bij de hond de meest voorkomende vlo.

Bij konijnen komt de konijnenvlo (Spilopsyllus cuniculi) voor. De ziekte myxomatose wordt voornamelijk door deze vlo overgebracht.

Levenscyclus van de vlo

Voordat een vrouwtjes vlo eitjes kan leggen moet zij eerst een bloedmaaltijd gehad hebben. Vervolgens legt ze tientallen eitjes in de vacht. De eitjes rollen uiteindelijk uit de vacht en komen zo in de omgeving (uw huis) terecht. Na twee tot vier dagen komen uit deze eitjes larven. De larven zijn een paar mm. lang en zo dik als een haar. De larven verstoppen zich op donkere plekjes en voeden zich onder andere met de uitwerpselen van de volwassen vlooien. Na twee tot drie weken verpoppen de larven zich. De poppen kunnen tot wel anderhalf jaar in leven blijven en zijn bestand tegen een hoop invloeden van buitenaf. Onder invloed van trillingen komt uit de pop een volgroeide vlo en is de cyclus rond. Deze hele cyclus neemt gemiddeld zo'n zes weken in beslag.


 

Wat zijn de gevaren van de vlo?

Er zijn meerdere redenen waarom het verstandig is om vlooien bij uw huisdier te bestrijden:

  • Jeuk
    Vlooien veroorzaken behoorlijk veel overlast bij de hond en kat. De beten zijn pijnlijk en je ziet een hond of kat dan ook vaak opspringen als hij of zij gebeten wordt. Met de beet spuit de vlo een klein beetje speeksel in de huid om te zorgen dat het bloed niet stolt. Dit geeft jeuk en irritatie waardoor de hond en kat gaan krabben en bijten.
  • Wormen
    Vlooien kunnen eitjes van de lintworm bij zich dragen. Als een hond of kat een besmette vlo opeet kan daaruit een volwassen lintworm ontstaan. Ook kinderen kunnen zich op deze manier met een lintworm besmetten.
  • Vlooienallergie , (miliaire dermatitis)
    Sommige dieren zijn gevoelig voor het speeksel van de vlo. Na een aantal beten wordt een bepaalde grens overschreden waardoor een allergische reactie optreedt. Ook oudere beten worden dan geactiveerd waardoor het dier enorm veel jeuk krijgt. Ze krabben en bijten zichzelf tot bloedens toe. Eén beet per week is dan al voldoende om dit proces in stand te houden.

Huisdier en omgeving

In tegenstelling tot wat veel mensen denken speelt een groot deel van de levenscyclus van de vlo zich af buiten het huisdier. Alleen de volwassen vlooien vinden we terug op de hond of kat. De eitjes, larven en poppen bevinden zich in de omgeving. Het gevaar zit dus in de duizenden eitjes en larven die zich schuilhouden in het tapijt en tussen de plinten.

Wormen

Hoe loopt mijn hond of kat wormen op?

Dieren kunnen op een bepaald moment in hun leven last krijgen van verschillende soorten wormen. Bij de hond en kat is dit voornamelijk de spoelworm en de lintworm.

De spoelworm is rond kan van enkele centimeters lang tot wel 18cm lang worden en heeft een geelwitte tot roze kleur. Deze worm ziet u niet in de ontlasting, maar soms wel in het braaksel. De eitjes van de worm worden via de ontlasting uitgescheiden waar ze weer andere dieren en mensen kunnen besmetten. Via de darmen komt de larve in de bloedbaan en zo in de longen waar de larve wordt opgehoest en doorgeslikt. Nu zullen ze uitgroeien tot volwassen wormen.

 

Hoe herken ik wormen bij mijn huisdier?

Wormen zijn niet altijd zichtbaar bij onze huisdieren. Zoals hierboven besproken is kunt u de spoelworm af en toe in het braaksel of ontlasting zien. Bij de lintworm kunt u af en toe wormen zien in de ontlasting die lijken op rijstkorreltjes. De lintworm haakt zich met weerhaken vast in de darmwand en laat segmentjes los met eieren die naar de anus kruipen. Vaak schuren de dieren met hun billen over de vloer (“sleetje rijden”) vanwege jeukklachten. In het geval van de lintworm kan de vlo als tussengastheer fungeren waardoor het belangrijk is om te ontwormen én ontvlooien.

Een pup of kitten die besmet is met een worm infectie heeft vaak een dik buikje, maar is toch mager en eet meestal slecht. Andere klachten kunnen zijn: diarree, gasvorming en soms braken.

Kunnen konijnen ook last hebben van wormen?

Soms wordt er nog wel eens gezegd dat konijnen geen last kunnen krijgen van wormen, maar dit is niet waar. Konijnen die vaak last hebben van een stilliggende darm hebben dit vaak door een worminfectie. Met regelmaat is ook te zien dat deze konijnen minder eetlust hebben en weinig keutelen, meestal zijn de keutels anders dan de normale ronde keutel.

Meestal zitten de wormen in de blindedarm. Omdat een konijn deze keutels direct vanuit de anus op eet ziet u deze niet. Echter komen de wormen normaal gesproken niet in de ronde, harde keutels voor waardoor we ten onrechte kunnen denken dat het konijn geen last heeft van wormen.

De meest voorkomende worm is de Passalurus ambiguus of de Pinworm. Een konijn wordt besmet met wormen door het ei van de worm op te eten, daarna kan er her-besmetting plaatsvinden omdat het konijn de blindedarm keutels opeet (waar de wormen in zitten). Daarnaast kan een konijn vanaf de geboorte al besmet raken door de moeder.

Bestrijding

Vaccinatie tegen ziekte van Lyme

Lyme-borreliose wordt behandeld met antibiotica. Deze behandeling duurt minimaal een maand. De behandeling is het meest effectief wanneer deze zo vroeg mogelijk wordt gestart. Het is echter mogelijk dat de infectie ondanks behandeling blijft bestaan. Ook hier is voorkomen beter dan genezen. Naast preventieve maatregelen tegen teken kan vaccinatie worden overwogen.

U kunt uw hond op elk moment van het jaar laten vaccineren tegen de ziekte van Lyme. Is uw hond nog niet gevaccineerd dan is het aan te raden dit vóór aanvang van het tekenseizoen te doen.

Vlooien & teken

In onderstaand schema kunt u zien welke middelen er zijn om uw hond of kat te beschermen.

Wat?

Hoe?

Waar tegen?

Hoelang?

Voor wie?

Advantage

Pipet

Vlooien
Luizen

4 weken

hond
kat

Advantix

Pipet

Vlooien
Teken

4 weken

hond

Advocate

Pipet

Vlooien
+ wormen

4 weken

hond
kat

Broadline

Pipet

Vlooien
Teken

Wormen

4 weken

kat

Bravecto

Pipet voor katten

Tablet voor honden

Vlooien
Teken

3 maanden

hond
kat

Nexgard

Tablet

Vlooien
Teken

1 maand

hond

Scalibor

Band

Teken
Zandvliegen
Hartworm-muggen

6 maanden

hond

    

Konijnen

Een konijn kan worden ontvlooid met een Selamectine product: Stronghold. Het middel is in verschillende doseringen verkrijgbaar. We adviseren voor een konijn boven de 2,5 kg om de Stronghold voor de volwassen kat te gebruiken. Indien het konijn tussen de 800 gram en de 2,5 kg is kan de pipet voor de pup/kitten genomen worden. Indien het konijn lichter is moet er minder gegeven worden.

Wormen

Ontworm schema:
Er wordt wel eens gezegd dat ontwormen preventief moet gebeuren. Dit is echter een fabel. Omdat een worm-besmetting altijd en overal kan plaatsvinden en de wormen eitjes leggen in het lichaam van hun gastheer kun je dit niet preventief vóór zijn. Vandaar ons advies om met een regelmaat van 2-3x per jaar te ontwormen. Als u wormen in de ontlasting ziet moet het nog een keer extra herhaald worden.

Hond
Pups:

2, 4, 6, 8 weken leeftijd, daarna elke maand t/m 6 maanden leeftijd.
Volwassen honden:
2-3x per jaar.

Kat:
Kittens:

2, 4, 6, 8 weken leeftijd, daarna elke maand t/m 6 maanden leeftijd.
Volwassen katten:
Als de kat buiten komt: 4x per jaar.

Wat?

Hoe?

Waar tegen?

Voor wie?

Drontal

 

Tabletten

 

Spoelwormen
Lintwormen
Haakwormen
Zweepwormen

Hond + kat

Vitaminthe
 

Pasta

1 ml per kg-lichaamsgewicht

Spoelwormen
Lintwormen
Haakwormen
Zweepwormen

Hond + kat

Milbemax
 

Tabletten

Kleine hond: 1 tablet per 5kg.
Grote hond: 1 tablet per 25kg.

Spoelwormen
Lintwormen
Haakwormen
Zweepwormen
Hartwormen

Hond + kat

Profender

 

Pipetten

Kleine kat: tot 2,5kg
Middel kat: tot 5kg
Grote kat: tot 8kg

Spoelwormen
Lintwormen
Longwormen

Kat

 

Indien u uw hond of kat meeneemt naar het  buitenland gelden er andere ontworm-schema’s. Voor meer informatie over vakantie, klik hier.

 

Konijn
Ook een konijn kan wormen krijgen wat bestreden kan worden met Panacur Suspensie 2,5%. Dit heeft als werkzaam middel Fenbendazol. Als er sprake is van een wormbesmetting dient het konijn gedurende 14 tot 28 dagen één maal daags een dosering van de Panacur Suspensie toegediend te krijgen. De normaal voorgeschreven drie daagse kuur is niet voldoende omdat de wormen voornamelijk in de blinde darm zitten en het ontwormmiddel daar niet altijd terecht komt. Doordat het konijn iedere dag de blinde keutels eet herbesmet het dier zich elke dag.

Terug naar Preventie